(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

॥ శ్రీః ॥
12.228. అధ్యాయః 228
Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Topics
భీష్మేణ యుధిష్ఠిరంప్రతి తపశ్శబ్దస్య మతభేదేన నానార్థకత్వకథనపూర్వకం స్వమతే తస్య జ్ఞానార్థకత్వాభిధానం॥ 1॥
జ్ఞానస్య మోక్షసాధనత్వే దృష్టాంతతయా సువర్చలాచరిత్రకథనం॥ 2॥
Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Text

` యుధిష్ఠిర ఉవాచ। 12-228-0x(6142)(74304)
యదిదం తప ఇత్యాహుః కిం తపః సంప్రకీర్తితం।
ఉపవాసమథాన్యత్తు వేదాచారమథో ను కిం।
శాస్త్రం తపో మహాప్రాజ్ఞ తన్మే బ్రూహి పితామహ॥ 12-228-1(74305)
భీష్మ ఉవాచ। 12-228-2x(6143)
పక్షమాసోపవాసాదీన్మన్యంతే వై తపోధనాః।
వేదవ్రతాదీని తప అపరే వేదపారగాః।
వేదపారాయణం చాన్యే చాహుస్తత్వమథాపరే॥ 12-228-2(74306)
యథావిహితమాచారస్తపః సర్వం వ్రతం గతాః।
ఆత్మవిద్యావిధానం యత్తత్తపః పరికీర్తితం॥ 12-228-3(74307)
త్యాగస్తపస్తథా శాంతిస్తప ఇంద్రియనిగ్రహః।
బ్రహ్మచర్యం తపః ప్రోక్తమాహురేవం ద్విజాతయః॥ 12-228-4(74308)
సదోపవాసో యో విద్వాన్బ్రహ్మచారీ సదా భవేత్॥ 12-228-5(74309)
యో మునిశ్చ సదా ధీమాన్విఘసాశీ విమత్సరః।
తతస్త్వనంతమప్యాహుర్యో నిత్యమతిథిప్రియః॥ 12-228-6(74310)
నాంతరాశీస్తతో నిత్యముపవాసీ మహావ్రతః।
ఋతుగామీ తథా ప్రోక్తో విఘసాశీ స్మృతో బుధైః॥ 12-228-7(74311)
భృత్యశేషం తు యో భుంక్తే యజ్ఞశేషం తథాఽమృతం।
ఏవం నానార్థసంయోగం తపః శశ్వదుదాహృతం॥ 12-228-8(74312)
కేషాం లోకా హ్యపర్యంతాః సర్వే సత్యవ్రతే స్థితాః।
యేఽపి కర్మమయం ప్రాహుస్తే ద్విజా బ్రాహ్మణాః స్మృతాః।
రమంతే దివ్యభోగైశ్చ పూజితా హ్యప్సరోగణైః॥ 12-228-9(74313)
జ్ఞానాత్మకం తపశ్శబ్దం యే వదంతి వినిశ్చితాః।
తే హ్యంతరాఽఽత్మసద్భావం ప్రపన్నా నృపసత్తమ॥ 12-228-10(74314)
ఏతత్తే నృపశార్దూల ప్రోక్తం యత్పృష్ట్వానసి।
యథా వస్తుని సంజ్ఞాని వివిధాని భవంత్యుత॥ 12-228-11(74315)
యుధిష్ఠిర ఉవాచ। 12-228-12x(6144)
పితామహ మహాప్రాజ్ఞ రాజాధీనా నృపాః పునః।
అన్యాని చ సహస్రాణి నామాని వివిధాని చ॥ 12-228-12(74316)
ప్రతియోగీని వై తేషాం ఛన్నాన్యస్తమితాని చ।
దృఢం సర్వం ప్రాకృతకభిదం సర్వత్ర పశ్య వై॥ 12-228-13(74317)
తస్మాద్యథాగతం రాజన్యథారుచి నృణాం భవేత్।
అస్మిన్నర్థే పురావృత్తం శృణు రాజన్యుధిష్ఠిర॥ 12-228-14(74318)
బ్రాహ్మణానాం సమూహే తు యదువాచ సువర్చలా।
దేవలస్య సుతా విద్వన్సర్వలక్షణశోభితా॥ 12-228-15(74319)
కన్యా సువర్చలా నామ యోగభావితచేతనా।
హేతునా కేన జాతా సా నిర్ద్వంద్వా నష్టసంశయా॥ 12-228-16(74320)
సాఽబ్రవీత్పితరం విప్రం వరాన్వేషణతత్పరా॥ 12-228-17(74321)
అంధాయ మాం మహాప్రాజ్ఞ దేహి వీక్ష్య సులోచనం।
ఏవం స్మ చ పితః శశ్వన్మయేదం---మునే॥ 12-228-18(74322)
పితోవాచ। 12-228-19x(6145)
న శక్యం ప్రార్థితుం వత్సే త్వయాఽద్య ప్రతిభాతి మే।
అంధతాఽనంధతా చేతి విచారో మమ జాయతే।
ఉన్మత్తేవ సుతే వాక్యం భాషసే పృథులోచనే॥ 12-228-19(74323)
కన్యోవాచ। 12-228-20x(6146)
నాహమున్మత్తభూతాఽఽద్య బుద్ధిపూర్వం బ్రవీమి తే।
విద్ధి వైతాదృశం లోకే స మాం భజతి వేదవిత్॥ 12-228-20(74324)
యాన్యాంస్త్వం మన్యసే దాతుం మాం ద్విజోత్తమ తానిహ।
ఆనయాన్యాన్మహాభాగ హ్యహం ద్రక్ష్యామి తేషు తం॥ 12-228-21(74325)
తథేతి చోక్త్వా తాం విప్రః ప్రేషయామాస శిష్యకాన్।
ఋషేః ప్రభావం దృష్ట్వా తే కన్యాయాశ్చ ద్విజోత్తమాః।
అనేకమునయో రాజన్సంప్రాప్తా దేవలాశ్రమం॥ 12-228-22(74326)
తానాగతానథాభ్యర్చ్యం కన్యామాహ పితా మహాన్।
యదీచ్ఛసి వరం భద్రే తం విప్రం వరయ స్వయం॥ 12-228-23(74327)
తథేచి చోక్త్వా కల్యాణీ తప్తహేమనిభాననా।
కరసంమితమధ్యాంగీ వాక్యమాహ తపోధనాః॥ 12-228-24(74328)
యద్యస్తి సంమతో విప్రో హ్యంధోఽనంధః స మే వరః।
నోచుర్విప్రా మహాభాగాం ప్రతివాక్యం యయుశ్చ తే॥ 12-228-25(74329)
కన్యా చ తిష్ఠతామత్ర పితుర్వేశ్మని భారత॥ 12-228-26(74330)
శ్వేతకేతుః కహాలస్య శ్యాలః పరమధర్మవిత్।
శ్రుత్వా బ్రహ్మా తదాగంయ కన్యామాహ మహీపతే॥ 12-228-27(74331)
సోహం భద్రే సమావృత్తస్త్వయోక్తో యః పురా ద్విజః।
విశాలనయనం విద్ధి మామంధోఽహం వృణీష్వ మాం॥ 12-228-28(74332)
సువర్చలోవాచ। 12-228-29x(6147)
కథం విశాలనేత్రోఽసి కథం వా త్వమలోచనః।
బ్రూహి పశ్చాదహం విద్వన్పరీక్షే త్వాం ద్విజోత్తమ॥ 12-228-29(74333)
ద్విజ ఉవాచ। 12-228-30x(6148)
శబ్దే స్పర్శే తథా రూపే రసే గంధే సహేతుకం।
న మే ప్రవర్తతే చేతో న ప్రత్యక్షం హి తేషు మే।
అలోచనోఽహం తస్మాద్ధి న గతిర్విద్యతే యతః॥ 12-228-30(74334)
యేన పశ్యతి సుశ్రోణి భాషతే స్పృశతే పునః।
భుజ్యతే ఘ్రాయతే నిత్యం శృణోతి మనుతే తథా॥ 12-228-31(74335)
తచ్చక్షుర్విద్యతే మహ్యం యేన పశ్యతి వై స్ఫుటం।
సులోచనోఽహం భద్రే వై పృచ్ఛ వా కిం వదామి తే।
సర్వమస్మిన్న మే విద్యా విద్వాన్హి పరమార్థతః॥ 12-228-32(74336)
సా విశుద్ధా తతో భూత్వా శ్వేతకేతుం మహామునిం।
ప్రణంయ పూజయామాస తాం భార్యాం స చ లబ్ధవాన్॥ 12-228-33(74337)
వైరాగ్యసంయుతా కన్యా తాదృశం పరిముత్తమం।
ప్రాప్తా రాజన్మహాప్రాజ్ఞ తస్మాదర్థః పృథక్పృథక్॥ 12-228-34(74338)
ఏతత్తే కథితం రాజన్కిం భూయః శ్రోతుమిచ్ఛసి॥' ॥ 12-228-35(74339)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే శాంతిపర్వణి మోక్షధర్మపర్వణి అష్టావింశత్యధికద్విశతతమోఽధ్యాయః॥ 228॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.